Op zaterdag 21 september 2019, 15.00 uur opent kunstenaar Jos Bregman zijn land art project Raapgaard De Karnheuvel. De locatie is een door meidoorns omzoomde walnotengaard gelegen in natuurgebied De Steendert, aan de Karnheuvelseweg in Est. Bregman onthult deze middag de tot een levende beeldentuin omgetoverde gaard. De raapgaard-appgroep gaat live en de verkoop van de entreekaartjes start. Wie op de opening een kaartje koopt ontvangt tevens tweeenenhalve kilo noten.

De productie van noten is niet langer het bestaansrecht van een gaard als die op de Karnheuvel, daarvoor is de plek te afgelegen en het onderhoud te intensief. Het bestaansrecht hedententage is de productie van bewegend publiek, van buiten-ervaringen, van verbinding met ons voedsel, van intense smaakbeleving en van ontmoetingen in de natuur. De gaard is in de ogen van Bregman dan ook het het decor van een doorlopende voorstelling, die de productie van deze zaken garandeert: een land art performance. De openingsakte van de performanceindt plaats op 21 september, 15.00 uur.

Levend decor
De bomen in de gaard zijn in 1980 geplant in een strak grid. In de loop van de jaren zijn vijf bomen dood gegaan. Bregman zeist samen met het publiek cirkels in het gras van de gaard. Het gezeisde gras komt op ambachtelijke hooiruiters, gemaakt uit lokaal geoogst hout. De ruiters staan op de opengevallen plekken in het grid. Zo ontstaat een levende beeldentuin – de bomen komen op een sokkel te staan, de ruiters zijn sculpturen van kruiden en hooi.
Waar de gaard het decor is, waarin het publiek zich participatief beweegt (en daarmee ook acteurs worden), is Bregman een meespelende regisseur. Daarnaast bemant hij de kassa. Bij het nieuwe bestaansrecht van de gaard hoort de verkoop van entreekaartjes.

Entreekaartjes: actief of digitaal

Stand Up Boomchirurg

Bregman verkoop twee soorten kaartjes. De actieve kaartjes kosten €40 en geven dan recht op entree gedurende een jaar. Let op: de eerste twaalf betalende bezoekers ontvangen een prachtige, schaalachtig sample uit walnotenhout. Én bij alle entreekaartjes die tijdens de opening verkocht worden zijn tweeëneenhalve kilo raapgaard walnoten (oogst 2018) inbegrepen. Het entreekaartje gaat verder uit van rapen en plukken naar redelijkheid.
De digitale kaartjes zijn voor mensen die het bestaansrecht van de gaard erkennen en ondersteunen maar niet actief mee kunnen of willen doen. Een puur digitaal kaartje kost €10. Via de appgroep leeft u digitaal mee. Een semi digitaal kaartje kost €20. Daarbij is een kilo walnoten inbegrepen, af te halen in de gaard of in Bregman’s atelier.

Een seizoensgebonden voorstelling met participatief publiek
Van mei tot en met september bouwt het publiek mee aan de beeldentuin. Het zeist onder Bregman’s bezielende leiding cirkels in het gras. U leert het oude zeisambacht spelenderwijs, iedereen kan het. De kern van iedere cirkel is de stam van de boom, de grootte van de cirkel wordt bepaald door de grootte van de kroon. De gezeisde cirkel is de sokkel van de boom.
De gezeisde kruiden en grassen steken we op op ruiters, die we maken uit lokaal geoogst hout. Zo ontstaat een beeldentuin, van bomen op sokkels, van ruiters met opgestoken gras.
Op hete zomerdagen hangt u uw hangmat in de schaduw van de bomen, als rustpauze tijdens de prachtige fietsroutes langs de gaard.
In augustus rijpen de bramen langs de rand, maar ook de appels: Bramleys en Brabantse Bellefleurs. Deze appels zijn zeer smakelijke, goed te bewaren moesappels. Plukken, schillen, bakken, smullen, koken, bewaren, invriezen.
Eind september tot eind oktober zijn de peren plukrijp, en vallen de noten. Elke dag kan het publiek peren plukken en noten rapen. Van gevallen fruit dat rot is bouwen we een pyramide of leggen we een patroon. In de winter verspreiden we deze en andere organische resten over de gaard, en onderhouden de oude en bouwen zonodig nieuwe ruiters..
Snapshots van momenten dat u in de gaard bent post u in de appgroep. Zie dergelijke snapshots als scènes in de voorstelling met een digitaal publiek. In de appgroep kan het publiek ook raapgaard-tips, en -weetjes uitwisselen en gezamenlijke raap-, pluk-, hangmat-of zeismomenten afspreken.

Over de raapgaard
Raapgaard De Karnheuvel is een walnotengaard in natuurgebied De Steendert (bij Est, zes minuten rijden vanaf de kruising van snelwegen A2/A15). Kunstenaar Jos. Bregman pacht de gaard van Staatsbosbeheer. Er staan 28 volgroeide notenbomen, waarvan er vijf naast de gaard lijken te staan. De zeven grote Sint Rémy perenbomen stonden al in de gaard, deze zijn dus een stuk ouder dan de ongeveer veertig jaar oude notenbomen. Oorspronkelijk stonden er tien perenbomen, maar daarvan zijn er drie gestorven. Op die plekken zijn ca. zes jaar geleden appelbomen geplant. Op het laatste moment is toentertijd besloten de perenbomen niet te kappen en de jonge notenbomen in een rijtje naast de gaard te planten.

Gemeentelijk monument
Het is een heel mooie plek op een gemeentelijke monument (nummer 1800 – gemeente Westbetuwe, voorheen Neerijnen). De gaard staat op de terp van de oude boerderij De Karnheuvel. Deze boerderij stond er tot 1910. De naam verwijst naar de terp, een verhoging in het land, een heuvel. In de buurt stroomt ook een riviertje de Korne, dit kan er mee verwant houden. Korne is een ander woord voor hoorn, de hoorn van een koe. Dit past weer bij het agrarisch gebruik van dit landschap. De gaard is omzoomd door meidoornhoutwallen.

Bestaansrecht
Als deel van het natuurgebied De Steendert, en ook als mooi, groen tegenwicht voor de nabijgelegen, uitgestrekte Estse kassencomplexen straalt de gaard een bijzonder gevoel van eigenheid uit.  Je beleeft die eigenheid makkelijk als je er bent. De gaard verdient een plek in onze maatschappij. De gaard verdient de plek niet meer door de verkoop van noten, daarvoor is de plek te afgelegen en is het onderhoud te intensief. De gaard verdient die plek als publieksvriendelijke, interactieve art performance die bewegend  publiek produceert, alsmede buiten-ervaringen, verbinding met ons voedsel, de kunst van het voedsel verbouwen, intense smaakbeleving en ontmoetingen in de natuur.

Publiek
Vindt U ook dat een gaard als deze bestaansrecht heeft? Wordt publiek, participatief of digitaal. Het programmaboekje is een appgroep. Koop een entreekaartje. Kom naar de opening. Bel, app of mail Jos: 0655755014, jos@natureaccess.nl.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.